Twee jaar geleden werd het lintje aan het Brusselse waterzuiveringstation doorgeknipt in aanwezigheid van de Koning. 200 jaar lang was de Zenne de open riool van burgers en industrie geweest. Er werd 1 miljard euro (40 miljard Belgische franken) uitgetrokken om een streep te trekken onder het vervuilende verleden en om voor eens en altijd het afvalwater van de Brusselaars en een deel van Vlaams-Brabant te zuiveren. Groot was mijn ongeloof toen een klokkenluider me vorige woensdag 9 december liet weten dat Aquiris, de beheerder van het waterzuiveringstation, de installatie deels had stilgelegd. Met de informatie waarover ik toen beschikte, bracht ik de pers op de hoogte, terwijl ik meer antwoorden zocht.

Nog groter was mijn verontwaardiging toen de Minister van leefmilieu me, via haar vervanger, op 11 december antwoordde dat de waterzuiveringsinstallatie al volledig stil lag sinds 8 december. Het was onduidelijk of dat tijdelijk was of niet. Het was onduidelijk of dat te maken had met herstellingswerken of niet. Ik moest het doen met het laconieke antwoord ‘dat er niets aan de hand was met het drinkwater’. Sindsdien moeten we het doen met flarden informatie van Aquiris, de Brusselse Minister van leefmilieu en de Vlaamse Minister van leefmilieu. Tegenstrijdige informatie dan nog wel. Volgens Aquiris zijn de hoeveelheden zand en vaste voorwerpen die toestromen in het waterzuiveringstation veel groter dan de hoeveelheden die in het lastenboek van de overheid voorzien waren, waardoor ze bij de bouw de extra hoeveelheden niet hadden kunnen voorzien. Volgens de Minister was er niets fout met het lastenboek en moet Aquiris gewoon haar werk doen en het afvalwater zuiveren zoals in het contract voorzien. Het is dus zaak te weten te komen hoeveel zand en stenen voorzien zijn in het lastenboek, op hoeveel het station voorzien is en hoeveel er in werkelijkheid toekomen.

Ondertussen liet Aquiris ook weten dat de Brusselse Minister al sinds juni 2008 op de hoogte is van problemen met de waterzuivering en over de grote hoeveelheid zand en stenen. Er zouden al een 50-tal incidenten geweest zijn sinds oktober 2008 waarbij af en toe de installatie een paar uur werd stilgelegd. Volgens Aquiris omwille van teveel aan zand in de installatie. Heeft de Brusselse Minister deze incidenten laten onderzoeken? Wat heeft ze al die tijd gedaan? Is ze nagegaan of het klopt dat er meer zand en stenen toekomen dan voorzien in het lastenboek? Hoe is het zover kunnen komen dat Aquiris de installatie stil legt voor zogenaamde herstellingswerken? Is dit überhaupt normaal? Welk zichzelf respecterend bedrijf legt nu een waterzuiveringsinstallatie stil in de wetenschap dat dit onvoorstelbare ecologische schade zal aanrichten?

Plots kwamen we ook te weten dat de installatie al op 25 november deels stilgelegd zou zijn. Klopt dat nu eigenlijk? Het staat vast dat de Brusselse minister van Leefmilieu Vlaams minister van Leefmilieu op de hoogte bracht van de stillegging. Bracht de Brusselse minister toen al haar collegae in de Brusselse regering op de hoogte? Ondanks de milieuschade liet de contractuele procedure, volgens de Brusselse minister van Leefmilieu, het niet toe om onmiddellijk de ingebrekestelling te doen. Vraag is natuurlijk of zo’n procedure niet beter verkort wordt, zodanig dat in die periode geen vervuild water meer in de Zenne kan stromen?

Waarom moest het duren tot ik de kat de bel aan bond vooraleer er gerechtelijke stappen kwamen, vooraleer andere overheden en de bevolking werd ingelicht? Zouden we hier ooit achter gekomen zijn indien de klokkenluider er niet was geweest? We vroegen de Minister van leefmilieu terug te keren uit Kopenhagen om tekst en uitleg te geven aan het parlement. Ze vindt dat haar niets te verwijten valt en zegt dat ze al op 9 december alle acties heeft ondernomen die nodig waren (vaststellingen, aanspannen kortgeding…), maar waarom heeft ze mij dat allemaal niet verteld op 11 december?

Ik verdrink bijna in de vragen. Maar een ding is zeker. Het vervuilen van de Zenne doe je niet ongestraft, iemand is verantwoordelijk voor de dode vissen. Jouw vrijheid eindigt immers waar je schade toebrengt aan een ander.

De auteur is fractievoorzitter Open VLD Brussels Hoofdstedelijk Parlement en Brussels volksvertegenwoordiger.

Els Ampe

Els Ampe

Links

mailto:els.ampe@vldbrussel.be