Het Cordon Sanitaire was een overeenkomst tussen de voorzitters van alle partijen die stelde dat ze geen coalitie zouden vormen met het Blok, op geen enkel niveau. Ondertussen zijn al enkele zaken veranderd, o.a. de NVA heeft het Cordon niet ondertekend ... Het Cordon heeft als bedoeling om ervoor te zorgen dat het Blok nooit in de regering of zelfs maar in een schepencollege komt. Zonder het Cordon zou elke partij kunnen samengaan met het Blok, wat naar alle waarschijnlijkheid onmiddellijk een meerderheid zou vormen, indien de desbetreffende partij zelf één van de drie titanen VLD, CD&V of SP-A was. Maar bij het ontstaan van het Cordon had het Blok nog geen zeshonderdduizend kiezers, slechts vijftigduizend, vooral om en rond Antwerpen. Aangezien het Blok toen nog niet de electorale bedreiging vormde die het nu vormt, was dit tegengaan niet het (hoofd)doel van het Cordon. Het Cordon was, en is, bedoeld om de extreem-rechtse ideeën en ideologieën buiten te houden. Deze worden door de 'traditionele' partijen als ondemocratisch en in sommige categorieën zelfs als onmenselijk beschouwd. De sterke afzwakking van de standpunten de laatste jaren toont aan dat binnen het Blok de meer gematigden en ontevredenen het begeerde kiezerspubliek zijn geworden. Dit doet echter geen afbreuk aan het feit dat de traditionele partijen het Blok en haar programma nog altijd ondemocratisch heten. Of dit echt zo is, dat is een andere discussie. Het Cordon Sanitaire zelf is geen wet maar een overeenkomst. Elke partij mag natuurlijk vrij haar eigen programma kiezen, elke partij mag ook vrij haar coalitiepartner(s) kiezen. De burger heeft door zijn stem uit te drukken namelijk zeer duidelijk zijn voorkeur laten blijken en hoeveel partijen er ook in de coalitie zitten, als die coalitie een meerderheid heeft staat de meerderheid van de burgers er dus achter. Maar het Blok wordt niet in de coalitie opgenomen. Is dit nu ondemocratisch? Aangezien elke partij vrij haar coalitiepartner mag kiezen, mag zij natuurlijk ook vrij de partijen waar zij niet mee wil samenwerken afwijzen. Het één volgt uit het andere. Indien een partij beslist dat zij geen coalitie wil vormen met het Blok dan is dat haar goed recht. De burger kiest de partij die hem/haar het beste ligt, en weet door het Cordon Sanitaire ook dat die partij geen coalitie zal vormen met het Blok. Dus is de weigering van de partij om met het Blok in zee te gaan niet alleen haar goed recht, maar ook een democratische beslissing. Het Cordon Sanitaire is dus niet ondemocratisch, wel integendeel, het is democratisch. Veel mensen denken, ten onrechte, dat het uitsluiten van het Blok uit de coalitie automatisch ook betekent dat het Blok ook geen recht van spreken heeft. Het Blok mag niet besturen en dus mag het ook zijn zegje niet doen. Die stelling is fout. Er is een oud liberaal adagium dat ik bij deze pik van Voltaire: hoe verfoeilijk uw mening ook is, ik zal altijd uw recht verdedigen om ze te geven. Het Vlaams Blok heeft een mening, heeft een programma en heeft mensen die dit uitdragen. De meerderheid van de andere politici en een overgrote meerderheid van alle burgers zijn het daar niet mee eens. Die mening wordt verfoeilijk en ondemocratisch genoemd. Als resultaat komt het Blok ook bij de openbare omroep nauwelijks nog aan het woord. Er zijn veel argumenten tegen deze werkwijze. Eén van de voornaamste is wel dat de mensen toch slim genoeg zijn om te oordelen op basis van de feiten en dat je dus het Blok aan het woord moet laten, zodat mensen vanuit hun gezond verstand het Blok kunnen afwijzen. Of aanvaarden, want ook dat is een optie en een recht! Maar nog essentiëler: de fundamenten van onze samenleving zijn de vrije meningsuiting en de democratie. Als je het Blok niet of minder aan het woord laat dan de anderen, dan spreek je je afkeer uit over de mening van het Blok. Media die objectiviteit nastreven mogen dit niet doen, en de openbare omroep doet dit wel hoewel zij juist het toonbeeld van de objectiviteit zou moeten zijn. Het is subjectief en ondemocratisch om het Blok van het debat uit te sluiten. Het gaat in tegen de elementaire peilers van de democratie. En dit alles vroom in naam van de democratie. Dus: even recapituleren: we ontnemen het Blok haar democratische basisrechten in naam van de democratie, en dat noemen we dan democratisch... De democratie proberen te verdedigen met democratische middelen heft de democratie uiteindelijk zelf op. Het zou beter zijn om het Blok aan het woord te laten en ze hun boodschap laten brengen. In een debat kunnen die dan vervolgens weerlegd worden. Indien men het Blok uitsluit is dit niet alleen ondemocratisch maar het bezorgt hen ook de comfortabele positie van underdog waardoor iedereen die niet akkoord is met wat dan ook hun kaart trekt. We moeten de democratie behouden met democratische middelen, zo versterkt de democratie zichzelf. Deze aanpak zal uiteindelijk veel effectiever zijn. En daar draait het om. We zijn democratisch. Of we zijn helemaal niet.

Chris Demeyere

Links

mailto:chrisdemeyere@hotmail.com