Wil Europa ontsnappen aan de definitieve teloorgang Dan zal door de Europese familie van landen Een daad van vertrouwen moeten worden gesteld

Winston Churchill, Let Europe arise

Opnieuw werd een Europese top een zielige vertoning. Interne verdeeldheid werd verzwegen en zoals over de Conventie, Turkije en de begroting werd de beslissing over het energiebeleid in de tijd vooruitgeschoven. Nationale belangen voor de korte termijn of Europese hervorming voor de lange termijn: of hoe het Europa aan leiderschap ontbreekt. Dat is het enige wat deze top zal doen inzien binnen enkele jaren.

En dit terwijl we recentelijk al ons deel gehad hebben van zielige vertoningen. Enkele dagen na de overnameaankondiging van het Italiaanse Enel bleek plots de fusie tussen het geviseerde Suez en Gas de France een uitgemaakte zaak. De heer de Villepin slaagde er ten minste in een ‘champion national’ te creëren en de strategische energiesector ‘Frans’ te houden. Meer (economische) logica zit er niet in. Ook niet in Spanje, Polen en Italië waar de regeringsleiders in dezelfde mate het economische nationalisme aanhangen.

Zelfs bij ons, het land van de Verenigde Staten van Europa, wint het Belgische belang het op de Europese vrijhandel. Zo miste België schromelijk de Europese richtlijn van 5% biobrandstofverbruik in 2005. Toch zullen de met veel poeha aangekondigde fiscale stimuli voor biobenzine pas toegekend worden in 2007. Eerst moeten nog een aantal Belgische biofabrieken gebouwd worden en operationeel zijn.

De noodzaak aan een Europees antwoord voor de energievoorziening werd nochtans vorige jaar reeds erkend door diezelfde regeringsleiders. Met een groeiende Europese afhankelijk enerzijds, een stijgende globale consumptie anderzijds, met een prangende nood aan actie ter vermindering van de CO2-uitstoot, en wil men een competitieve omgeving voor onze bedrijven: meer actie is nodig dan een intergouvernementeel coördineren!

Een werkelijk eengemaakte markt zal competitie introduceren en de dominant nationale spelers uit hun comfortabele monopolistische stoel lichten, tot prijsverlagingen en investeringen dwingen. Dit zal vervolgens de competitiviteit van onze bedrijven verhogen, en groei en werk creëren. Maar voor zei die het nog weten: een eengemaakte markt heeft een regulerende instantie, een sterke overheid nodig, in concreto een Commissie die beslissingen implementeert en controle uitvoert. Bovendien moeten beslissingen genomen worden, een onmogelijk iets met 25 lidstaten met elk een veto.

Om onze afhankelijkheid van buitenlandse energie te verminderen en tegelijkertijd onze milieuengagementen na te komen zijn Europees geleide investeringen nodig, onder andere voor een grotere energie-efficiëntie en voor nieuwe en performantere hernieuwbare energiebronnen. De investeringen zijn enorm en overlappingen te vermijden. Bovendien zal dit de Europese industrie ten goede komen, onze positie als wereldleider in de sector bestendigend.

Toch zullen we in Europa in hoge mate afhankelijk blijven van buitenlandse energieproducten, tot 70% in 2030 als we niet snel Europees hervormen. En als we intern verdeeld blijven en het nationale belang niet opzij zetten, kibbelend onder andere over enkele miljarden Europese begroting, zullen landen als de Verenigde Staten, China en India het globale schaakspel om de energievoorraden winnen. Ook in het buitenlandse beleid is Europa aan zet. Eén enkele lidstaat is te licht geworden voor de toekomstige uitdagingen.

Laat een nieuwe Schuman dan ook opstaan, een visionaire politicus die tegen de heersende stroom in op heroïsche wijze één van de meest cruciale sectoren Europeaniseert. En zo, door het nemen van kleine en praktische stappen Europa een beetje meer federaliseert. Want de Europese energiesector heeft nood aan meer kwalitatieve meerderheidsstemming, zelfs op gebied van het buitenlandse en veiligheidsbeleid, en nood aan een sterkere Commissie, bevoegd voor meer domeinen. Want onze economie heeft nood aan energie.

Laat een nieuwe Schuman opstaan, want de uitdagingen van vandaag en van morgen vragen om een Europees antwoord, een van verenigde staten.

Kevin Torck

Kevin Torck

Links

mailto:Kevin.Torck@telenet.be