Reset Belgium, reset the constitution - Wim Aerts - vrijdag 28 mei 2010

Wat we nodig hebben is een nieuw elan, een open debat omtrent de toekomst van ons land, een hervorming die onze instellingen doet werken, en die rust brengt in onze immer schuivende staatsstructuur. Persoonlijk geloof ik niet dat een splitsing van België een oplossing is. Onder meer de bedreiging voor de internationale rol van Brussel, de lange termijn voordelen van een sociale zekerheid die een zo groot mogelijk aantal personen dekt en het nutteloze karakter van nationalisme om het nationalisme, sterken mij in deze gedachte. Maar als we uitgaan van het voortbestaan van België, moeten we ook durven kiezen voor sterke regio’s.

Lees meer...

Het tempo neemt steeds maar toe - Lieven Monserez - vrijdag 28 mei 2010

Is het kernprobleem niet dat we alles tegelijkertijd nastreven: én een boeiende baan die liefst ook nog een aardige cent opbrengt, én een hechte relatie, én een warm gezinnetje, én tijd voor hobby’s, familie en vrienden, én verre en lange reizen? Zou een echte oplossing al niet een stukje dichterbij komen, als we zouden beseffen dat echte vrijheid niet betekent dat men alles tegelijkertijd kan hebben zodat men niet hoeft te kiezen, maar wel dat men bewust kiest om een aantal zaken niet te hebben om dan des te meer te kunnen genieten van de zaken waarvoor men wel gekozen heeft? Minder, maar beter? Minder kwantiteit, maar meer kwaliteit?

Lees meer...

Ecologische grenzen aan de vrijheid’ van - Floris van den Berg - vrijdag 28 mei 2010

John Stuart Mill beperkt de toepassing van het schadeprincipe tot een politiek filosofisch principe binnen een staat, tussen mensen hier en nu. Maar is het niet nodig om het schadeprincipe breder en algemener te interpreteren? Bijvoorbeeld door het schadeprincipe algemeen te formuleren als: alles mag, zolang je anderen geen schade toebrengt. En die anderen omvatten dan ook dieren, toekomstige generaties, mensen in ontwikkelingslanden en de natuur als complex van ecosystemen. Bij de toepassing van het schadeprincipe is het goed om het perspectief van alle (mogelijke) slachtoffers in de gaten te houden.

Lees meer...

Geweld - Slavoj Žižek - vrijdag 28 mei 2010

De analyse van Žižek over de populistische angstcultuur die in tal van ontwikkelde landen heerst, is sterk. Hij heeft het over een ‘postpolitieke biopolitiek’ waarbij dit laatste slaat op een obsessie voor regels om het eigen welzijn te bevorderen en dat alleen succes heeft door het voortdurend aanjagen van angst onder de burgers. Žižek breidt dit uit tot het ongemak van de westerse burgers om op te komen voor hun naasten in minder ontwikkelde gebieden. Hij hamert op de ethische plicht van elke mens, ongeacht zijn land van herkomst. Daarmee staat Žižek dichter bij het liberale denken dat hij zo verkettert, dan hijzelf vermoedt. Recensie door Dirk Verhofstadt.

Lees meer...

Het lange lied - Andrea Levy - vrijdag 28 mei 2010

Dat de Britse overheid besliste om op 1 augustus 1834 de slavernij in het Britse Rijk af te schaffen had meerdere oorzaken, waarvan het toenemende moreel bewustzijn van de bevolking er maar een was. Een andere was een gebeurtenis die drie jaar eerder op Jamaica had plaatsgevonden en die aantoonde dat het zo niet langer verder kon. Eind december 1831 brak op dit eiland dat bekend stond voor zijn suikerplantages die van de negerslaven een bijzonder hard labeur eisten een staking uit. Geleid door de baptistische priester Samuel Sharpe legden 60.000 van de 300.000 op Jamaica werkzaam zijnde slaven het werk neer. Recensie door Marnix Verplancke.

Lees meer...

Het web der schepping - Marty Bax - vrijdag 28 mei 2010

De theosofie, die in zijn christelijke variant al minstens vijf eeuwen oud is, wordt door buitenstaanders vaak afgedaan als vage zweverigheid en occulte flauwekul. Vanuit dat perspectief is het opmerkelijk dat veel Nederlandse theosofen sterk waren beïnvloed door Spinoza. Tegenwoordig wordt deze filosoof immers vaak gezien als de belangrijkste wegbereider van de Verlichting. Hoewel Bax’ weergave van Spinoza’s ideeën weinig recht doet aan deze, zeg maar ‘harde’ kant van diens denken, is het nu eenmaal zo dat hij in de negentiende eeuw vooral werd gezien als een idealistisch, zelfs mystiek denker. Recensie door Rob Hartmans.

Lees meer...

The Shock Doctrine - Winterbottom en Whitecross - vrijdag 28 mei 2010

Verfilming van het nieuwste gelijknamige boek van de Canadese journaliste en activiste Naomi Klein, waarin zij betoogt dat de opkomst van het kapitalisme in diverse landen steeds valt terug te voeren op een ramp, revolutie of oorlog, vergelijkbaar met de shocktherapie die psychiatrisch patiënten moesten ondergaan in de jaren zestig. Michael Winterbottom en Mat Whitecross, die samen ook The Road to Guantánamo regisseerden, verfilmden het boek, dat een verontrustende, alternatieve kijk biedt op historische gebeurtenissen zoals de coup van Pinochet en de val van de Sovjet-Unie.

Lees meer...

Leven en werk van Andrej Platonov (1899-1951) - Andrej Platonov - vrijdag 28 mei 2010

Andrej Platonov was een Russische journalist en schrijver die in zijn oeuvre aandacht besteedde aan de ‘anoniem-wording’ waarbij mensen hun identiteit en eigenheid verliezen. Een van zijn belangrijke werken is De verborgen mens. Eerst werd hij door de autoriteiten op handen gedragen omdat het opgaan van het individu in het collectief als een positief proces werd aanzien. Vanaf 1931 kreeg hij een publicatieverbod op basis van ‘ideologische dubbelzinnigheid’, een eufimisme voor kritiek op de communistische ideologie. Een bundeling van zijn werk verscheen in het Nederlands onder de veelzeggende titel In deze prachtige, grimmige wereld.

Lees meer...