Vrijheid voorop. Een kennismaking met het liberalisme - Patrick Stouthuysen

Het liberalisme vertrekt van de individuele keuzevrijheid. Dit heeft de liberale partij echter niet altijd de sterke electorale winst opgeleverd die het verdiende, aldus Stouthuysen, Veel mensen zijn wel overtuigd geraakt van liberale waarden, zonder dat ze voor liberale partijen stemden. Daarbij is het niet makkelijk voor liberale partijen om een strakke partijstructuur op te bouwen, juist omdat individuele vrijheid zo’n hoog goed is. Maar er zijn ook uitgesproken voordelen aan het individuele denken. Tekst van Tinneke Beeckman.

Regels zijn soms belangrijker dan democratische controle - Andreas Tirez

Als je niet zomaar kan rekenen op de kiezer om machthebbers democratisch goed te controleren, zijn strikte regels een alternatief. Maar ze moeten dan wel goed gevolgd worden. Ook en vooral door machthebbers. De partijen Groen en Ecolo willen met een wetsvoorstel rond lobbyen meer transparantie bewerkstelligen over contacten tussen belangenorganisaties en beleidsmarkers. Het voorstel – enkel gericht op legeraankopen – is om onder meer een transparantieregister op te zetten dat alle contacten en hun inhoud registreert.

Waar is de ideologie? - Kasper Ossenblok

Er raast een nieuwe wind door links Vlaanderen. Vorige week werd Minerva, een progressieve en professionele denktank, boven het doopvont gehouden. Hij heeft tot doel het maatschappelijk debat te voeden met studies waarin concrete beleidsmaatregelen worden voorgesteld en beargumenteerd. De opzet is erg nobel en verdient respect. Toch dient er een grote kanttekening te worden gemaakt bij dit verhaal. Terwijl de groep nog met plezier het etiket ‘progressief’ aanvaardt, wil ze zichzelf geen ideologie aanmeten.

Help onze bollebozen!

Er zal altijd vraag zijn naar excellent onderwijs, en als de overheid dat niet verstrekt zullen kapitaalkrachtige mensen het zelf creëren. Laat ons Vlaanderen behoeden voor een gepolariseerd onderwijslandschap met dure, private en goede scholen, naast minder goed gefinancierd publiek onderwijs dat middelmaat ambieert. In zo’n samenleving zal het armere, maar getalenteerde kind weinig keuze hebben. We hebben in het Verenigde Koninkrijk en de Verenigde Staten gezien waar dat toe leidt.

Bacalaurent (Graduation) - Cristian Mungiu

Chirurg Romeo Aldea heeft zijn dochter Eliza opgevoed met het idee dat ze ooit in het buitenland zou gaan studeren om elders een beter leven te kunnen opbouwen. Op haar 18de heeft Eliza een beurs om te studeren in Engeland. Ze moet enkel nog haar diploma middelbaar onderwijs halen – een formaliteit voor een uitstekende studente als zij. Maar de dag voor haar eindexamens zet een dramatische gebeurtenis Eliza's toekomst op de helling. Romeo staat voor een fundamentele beslissing.

Beoordeel het werk van Liberales

Hoe beoordelen onze lezers de nieuwsbrief van Liberales en het werk van Liberales in het algemeen? We vroegen het aan enkele opiniemakers. Maar we zijn ook benieuwd naar uw oordeel. Zeg ons gerust wat we beter zouden kunnen doen, welke boeken nog besproken moeten worden, wie we moeten uitnodigen op een lezing, en welke debatten we moeten organiseren. En heb je ergens een interessante tekst gelezen? Geef het ons dan door. Stuur uw reacties, kritiek en suggesties naar info@liberales.be.

Woede en Vergeving - Martha Nussbaum

Woede en vergeving. Wrok, ruimhartigheid, gerechtigheid. Wat een titel! Het jongste boek van Martha Nussbaum, hoogleraar recht en ethiek aan de universiteit van Chicago, straalt ambitie uit. De auteur maakt die ook waar in een erudiet werk, waarin het Griekse denken aan de joods-christelijke cultuur wordt getoetst, terwijl woorden en daden van figuren zoals Mahatma Gandhi, Martin Luther King en Nelson Mandela worden gefileerd. Tegelijk blijft ruimte over voor analyses van alledaagse voorvallen. Recensie door Rik Torfs.

Winston Churchill. Vader van Europa - Felix Klos

Op 5 maart 1946 hield Churchill zijn beroemde Fulton-toespraak waarin hij sprak over een ‘IJzeren Gordijn’ dat Europa in twee verdeelde. Nog indrukwekkender was zijn toespraak op 19 september 1946 aan de universiteit van Zürich waarin hij opriep om een ‘Verenigde Staten van Europa’ op te bouwen. Er moest een ‘Raad van Europa’ komen, als overlegplatform over de afschaffing van de douanetarieven, economische harmonisatie, een gezamenlijke defensie en een gemeenschappelijke munteenheid. Recensie door Dirk Verhofstadt.

Extreemlinks is even erg als extreemrechts

Vorige maandag was Raoul Hedebouw van de communistische partij (PTB) te gast op De Afspraak. Daar kreeg hij de kans om zonder veel kritische vragen zijn extreemlinkse ideeën te ventileren. Het werd een promopraatje zonder dat zijn ideologische visie ter discussie werd gesteld. De media zijn klaarblijkelijk niet geïnteresseerd in de gevaarlijke inhoud van die partij? Nochtans gaat het om een puur communistische visie die, indien ze zou worden toegepast, de vrijheid van mensen ernstig zou aantasten.

Het gaat fantastisch met de wereld

Het gaat fantastisch met de wereld. Zolang je maar zicht houdt op het grotere plaatje. Dat zegt de Zweedse historicus Johan Norberg in zijn prikkelende boek Vooruitgang. Norberg weet een leuke vraag voor bij het kerstdiner. Zodra de stemming enigszins somber wordt over de staat van de wereld, zeg dan hardop: ‘Wie zou er aan deze tafel nog in leven zijn zonder riolen, waterzuiveringen, intensieve landbouw, antibiotica en andere zegeningen van de moderne tijd?’ Interview door Tonie Mudde.

Liberalen moeten opnieuw geschiedenis maken

De weg naar een meer liberale samenleving ligt niet uitgetekend en kent heel wat tegenstand. Dat betekent echter niet dat we bij de pakken moeten blijven zitten. Zoals Karl Popper ons voorhield, moeten we geen revolutie prediken, maar voortdurend kleine stappen zetten en verbeteringen doorvoeren die leiden tot meer zelfbeschikkingsrecht van elke mens. We moeten in de voetsporen treden van diegenen die, vaak op gevaar voor hun eigen leven, de kracht vonden om op te komen voor meer vrijheid en rechtvaardigheid.

Dat er twee wegen naar de waarheid zouden bestaan, wat Rik Torfs, die zich aansluit betoogt, lijkt dus in een eerste benadering bijzonder bevreemdend. Alsof geloof naar één enkel denksysteem verwijst, terwijl het toepasbaar is op allerlei leerstellingen. Er is één en slechts één weg naar betrouwbare kennis: die van een zo rationeel mogelijke benadering. Een parallellisme tussen wetenschap en ‘geloof’ (wat dit ook moge wezen) in verband met het zoeken naar waarheid, valt dus nergens te bespeuren.

De 500ste nieuwsbrief van Liberales

De weg naar een meer liberale samenleving ligt niet uitgetekend en kent heel wat tegenstand. Dat betekent echter niet dat we bij de pakken moeten blijven zitten. Zoals Karl Popper ons voorhield, moeten we geen revolutie prediken, maar voortdurend kleine stappen zetten en verbeteringen doorvoeren die leiden tot meer zelfbeschikkingsrecht van elke mens. We moeten in de voetsporen treden van diegenen die, vaak op gevaar voor hun eigen leven, de kracht vonden om op te komen voor meer vrijheid en rechtvaardigheid.

Where to Invade Next - Michael Moore

Midden in de verkiezingskoorts is Amerika’s meest bekende documentairemaker Michael Moore terug met een hilarische, maar tegelijk ook bloedserieuze documentaire over hoe de VS terug ‘groots’ kan worden. Geef Donald Trumps slogan ‘Make America Great Again’ in de handen van Moore en je krijgt weliswaar een heel ander verhaal. Hij gaat op zoek naar welke landen de VS nu zou moeten ‘binnenvallen’; niet om er politieke of economische belangen te verdedigen, maar om er iets van te kunnen leren.

Leven en werk van Gotthold Lessing (1729-1781) - Gotthold Lessing

Gotthold Ephraim Lessing werd op 22 januari 1729 in Kamenz (Saksen) geboren als zoon van een predikant. Hij studeerde theologie. Journalistiek en toneel boeiden hem echter meer en daarin ging hij dan ook aan de slag. In Die Erziehung des Mensengeschlechts uit 1780 legde hij zijn ideeën over godsdienst en rationalisme neer. Lessings pleidooi voor tolerantie, universalisme en redelijkheid had nog een lange weg te gaan voor het werkelijkheid werd.

De vrijheid van de grens - Paul Scheffer

Het afschaffen van grenzen is geen oplossing voor Scheffer, juist het erkennen en handhaven grenzen is cruciaal. Niet alleen om kosmopolitisch te zijn of om vrijheid, burgerrechten en solidariteit te kunnen garanderen, maar ook om op verantwoorde wijze te kunnen blijven handelen. Grenzen zijn immers nodig om orde in chaos te scheppen, en Scheffer refereert hierbij ook aan de verantwoordelijkheidsethiek van Weber die stelde dat je moet instaan voor de gevolgen van je handelen. Recensie door Gert Jan Geling.

The Discovery of Chance - Aileen Kelly

De geschiedenis heeft geen doel, en is in die zin niet rationeel, zo luidt Herzen’s confronterende conclusie; er zijn slechts mogelijkheden, toevalligheden, en brute krachten, en elke generatie zal het gevecht om vrijheid en individuele waardigheid opnieuw moeten aangaan. Het is de Discovery of Chance waar Kelly van spreekt, en voor Herzen bracht die ontdekking de consequentie met zich mee dat geen ideologie het waard was om mensen van vlees en bloed voor op te offeren. Recensie door Daniël Boomsma.

God in de oorlog - Jan Bank

Noch de leiders van de evangelische kerken, noch het Vaticaan spraken zich openlijk uit tegen de oorlogszuchtige politiek van Hitler en de massale eliminatie van de Joden. Er bestond soms verzet, maar dat ging uit van individuele geestelijken die op eigen initiatief handelden en niet in opdracht van hun oversten. Er bestonden uitzonderingen zoals in Denemarken waar Hans Fuglsang-Damgaard, de bisschop van de evangelische kerk, zijn gelovigen opriep om de Joden in het land te helpen. Recensie door Dirk Verhofstadt.

Het offensief van het katholiek onderwijs

Tenzij u de laatste weken op een andere planeet verbleef, weet u dat de ‘katholieke dialoogschool’ meer faciliteiten wil verlenen aan niet-katholieke (en vooral dan moslim)leerlingen. Al enkele weken wordt de publieke opinie overstelpt met berichten, die uitgaan van Katholiek Onderwijs Vlaanderen (KOV, Lieven Boeve), van Thomas, platform van de leraren rooms-katholieke godsdienst (Didier Pollefeyt, de ware vader van de ‘katholieke dialoogschool’) of van aanverwante organisaties, zoals de bisdommen (Jürgen Mettepenningen, Piet Raes). Zij zingen alle de lof – wat zeg ik, de zegeningen – van voornoemde school en haar nieuwe koers. Er lijkt maar geen eind te komen aan de stroom apologetische geschriften.

Van gelijke naar maximale kansen

Reeds twee volle jaren pleiten verschillende politieke en maatschappelijke partijen voor een herverdelende vermogens-en/of vermogenswinstbelasting. Tot voor kort was de vrees dat dergelijke maatregelen de middenklasse (opnieuw) zouden raken het voornaamste liberale tegenargument. In een poging nieuwe belastingen te weren gooide de Open VLD het vorige week over een andere boeg. Niet de vrees tot verdere fiscale middenklasse-kastijding was deze maal de liberale munitie, bij monde van voorzitter Rutten zelf was nu ‘gelijke kansen’ aan de beurt.