Meer teksten — Liberales

Liberales is een onafhankelijke denktank binnen de Liberale Beweging, een collectief van kritisch liberaal geïnspireerde individuen die zich tot doel stellen in dialoog te gaan en kennis, inzicht en informatie te verwerven en te verspreiden in een streven naar een meer liberale samenleving.

Teksten

All in Boeken

De akker en de mantel - Hafid Bouazza

Jan 5

Jan 5 De akker en de mantel - Hafid Bouazza

Bouazza is verontwaardigd en boos over het onnodige leed en onderdrukking die door de islam plaatsvindt: ‘Dat verschrikkelijke gebrek aan empathie, die bekrompenheid. Je ziet hieraan ook heel goed dat religie mensen letterlijk terugvoert naar de achterlijkheid.’ Hij verhaalt een persoonlijke anekdote: ‘Toen ik nog in Gorinchem woonde, kende ik daar een moslim die zijn ramen met kranten had bedekt, zodat zijn vrouw niet naar buiten kon kijken en niet van buiten naar binnen.’ Recensie door Floris van den Berg.

Heraus professoren - Guy Schrans

Jan 4

Jan 4 Heraus professoren - Guy Schrans

Guy Schrans, emeritus-professor van de UGent en gewezen liberaal politicus, verdiepte zich in de levensverhalen van Joodse juristen-professoren die onder druk van de nazi’s het land ontvluchtten en toevlucht zochten in het Verenigd Koninkrijk. Het resultaat is een uitstekend boek. Heraus, professoren telt slechts 95 pagina’s, maar daarin wordt de lezer geconfronteerd met heel wat persoonlijke ellende, maar ook met hun historisch belangrijke bijdrage aan de Britse en internationale rechtsleer. Recensie door Hendrik Vanmassenhove.

Paddenkoppenland - Luc De Vos

Jan 3

Jan 3 Paddenkoppenland - Luc De Vos

In Paddenkoppenland schreef Luc De Vos een kroniek van de voorbije 50 jaar. Hij leverde een roman af die getuigt van een opmerkelijk observatievermogen en betoverende vertelkunst. Een halve eeuw bracht ons van de laatste stofjassen, dikke gouden ringen, Franse voornamen, rondtrekkende handelsreizigers en bakkers met hondenkarren, over de eerste badkamers en televisies, tot de huidige tijd. Reizen kan zonder fysieke inspanning maar mensen zijn hun geworteldheid met plaats en herkomst kwijtgespeeld. Recensie door Claude Nys.

Hemelbestormers - Tim Whitmarsh

Jan 1

Jan 1 Hemelbestormers - Tim Whitmarsh

In brede kringen wordt aangenomen dat het atheïsme een product is van de Verlichting die vanaf de 17de en nog meer in de 18de eeuw doorbrak in Europa. Doorgaans verwijst men naar denkers als Spinoza, Baron d’Holbach, Denis Diderot en Claude Helvétius. Het atheïsme is echter al veel ouder. De overtuiging van mensen dat er geen goden of bovennatuurlijke machten bestaan, situeert zich al in de klassieke oudheid. Het begrip atheïsme heeft trouwens een Griekse herkomst. Recensie door Dirk Verhofstadt.

Duitsland heeft me nooit met rust gelaten - Thomas Mann

Dec 30

Dec 30 Duitsland heeft me nooit met rust gelaten - Thomas Mann

Dat Thomas Mann overtuigd was van het criminele en immorele karakter van het nazi-regime lees je als een rode draad doorheen zijn dagboekaantekeningen. Regelmatig verwijst hij naar de radioboodschappen die hij in het Duits via geallieerde zenders naar zijn landgenoten stuurde. Via de BBC-radio sprak Thomas Mann de Duitsers tientallen keren in zijn moedertaal toe met de openingszin ‘Deutsche Hörer’ (‘Duitse luisteraars’). Op 27 juli 1942 sprak hij over de massale moordpartijen op de Joden in het oosten. Recensie door Dirk Verhofstadt.

Het dierendebacle - Stijn Bruers

Dec 29

Dec 29 Het dierendebacle - Stijn Bruers

Onze relatie met de dieren is een moreel echec. Het dierenleed en het doden van dieren is op grote schaal geïndustrialiseerd maar het veroorzaakt geen enkele ethische scrupule bij het gros van de mensen. Filosoof Stijn Bruers typeert deze omgang met dieren als Het dierendebacle. Bruers is fysicus, moraalfilosoof en mens-, dier- en milieuactivist. Zijn centrale stelling is dat: ‘Onze vlees consumptie is een morele mislukking, een debacle van ons mededogen.’ Recensie door Floris van den Berg.

Mijn Russische ziel - Hans Boland

Dec 28

Dec 28 Mijn Russische ziel - Hans Boland

Geen enkel land blijft zo ongekend en onbemind als Rusland. Ondanks de val van de Berlijnse Muur, de implosie van het communisme en de globalisering blijft het voor de meeste westerlingen een apart, afgesloten en veraf gelegen land waar niemand met vakantie wil en dat vaak negatief aan bod komt in de media. Een groot verschil met China dat dagelijks het westerse nieuws haalt omwille van haar exotische uitstraling, haar fabelachtige economische ontwikkeling en de organisatie in 2008 van de Olympische Spelen. Recensie door Dirk Verhofstadt.

Weerbare democratie - Bastiaan Rijpkema

Dec 26

Dec 26 Weerbare democratie - Bastiaan Rijpkema

‘Democratie kan zichzelf grote schade toebrengen en kan, in sommige gevallen, zelfs haar eigen ondergang inluiden,’ schrijft Rijpkema. Dat was bijvoorbeeld het geval in 1991 toen het Front Islamique du Salut (FIS) in Algerije op het punt stond een tweederde meerderheid te halen bij de parlementaire verkiezingen, en daarmee van plan was het land in een islamitische staat te veranderen. Toen greep het leger in. Maar mag een democratie wel antidemocratische partijen verbieden? Recensie door Dirk Verhofstadt.

Op denkles - Sebastien Valkenburg

Dec 25

Dec 25 Op denkles - Sebastien Valkenburg

De ergste anticlimax tijdens een intellectuele discussie is een dooddoener. Zoals de uitspraak: ‘Iedereen heeft zijn eigen waarheid’. Een dergelijke uitspraak stopt de discussie nog voor ze echt begonnen is. Over deze en andere dooddoeners schreef de Nederlandse filosoof Sebastien Valkenberg Op denkles. Aan de hand van tal van filosofen toont hij aan dat dooddoeners een vorm van onmacht, domheid, onwetendheid, dogmatisme, irrationaliteit, opportunisme, onkritisch of politiek correct denken zijn. Recensie door Dirk Verhofstadt.

Kaputt - Curzio Malaparte

Dec 24

Dec 24 Kaputt - Curzio Malaparte

Malaparte beschrijft een bezoek aan het joodse getto in Warschau. Als hij zich per ongeluk stoot tegen een jood verontschuldigt hij zich. ‘Prosze Pana’, ‘mijn excuses’, waarop de joden hem verbaasd aankijken omwille van zoveel mededogen. En hij verhaalt over een scène waarbij twee meisjes vechten voor een stukje rauwe aardappel! De Duitsers zien het anders, ze verfoeien de Joodse levenswijze ze ‘so shmutzig’ noemen. Het boek van Malaparte stoelt grotendeels op zijn verbeelding, maar de realiteit was doorgaans erger.

Politiek en moraal - Michael Sandel

Dec 22

Dec 22 Politiek en moraal - Michael Sandel

Sandel keert zich vanuit zijn communitaristische visie tegen de liberale opvatting van de neutraliteit van de overheid. Zijn alternatief blijft echter vaag of kan leiden tot een inperking van de vrijheid van het individu. Toch mogen liberalen niet doof blijven voor de toenemende roep naar een meer ethische houding tegenover economie en politiek. En het bevorderen van goed burgerschap, dat Sandel in zijn boek bepleit, lijkt me juist een noodzaak om de vrijheid van de burger te vergroten. Recensie door Dirk Verhofstadt.

Het empathisch teveel - Ignaas Devisch

Dec 21

Dec 21 Het empathisch teveel - Ignaas Devisch

Dit eerder beknopt boek snijdt een erg brandend actueel thema aan. In deze eindejaarsperiode (met onder meer de Music for Life mobilisatie van ‘warme’, menselijke solidariteit) wordt er weer veel gepraat en geschreven over onze blijkbaar harde, koele, egoïstische samenleving. Als ‘tegengif’ wordt dan naar voren geschoven dat we met zijn allen meer empathie moeten betonen, dat we ons dus meer moeten (leren) inleven in de leefwereld van onze minder fortuinlijke medemens. Recensie door Mark Bienstman.

Levenslust en doodsdrift - Sid Lukkassen

Dec 20

Dec 20 Levenslust en doodsdrift - Sid Lukkassen

Uitgangspunt van het boek is dat we tegenwoordig niet leven in een Nietzschiaanse “omkering van alle waarden”, maar een nivellering van alle waarden. We leven, schrijft Lukkassen, in een nihilistisch tijdperk omdat simplistisch postmodernisme, waarden- en cultuurrelativisme zeer diep in het denken en het beleid zijn doorgedrongen. De verbreiding van die leer is niet zonder gevaren, want door dat nihilisme zijn we ontvankelijk geworden voor religieus fanatisme. Recensie door Dirk Verhofstadt.

Mohammed. Perspectieven op de Profeet - Christian Lange

Dec 19

Dec 19 Mohammed. Perspectieven op de Profeet - Christian Lange

Mohammed heeft echt bestaan, dat is zowat het enige dat vaststaat. Deze peulenschil aan kennis heeft niet belet dat er dikke biografieën over de profeet geschreven zijn en dat de stroom van hagiografische teksten door de eeuwen heen is blijven aanzwellen, tot vandaag de dag. Kort door de bocht: elke auteur, elke islamitische afsplitsing, elk tijdperk, elke regio heeft zijn eigen Mohammed bij elkaar verzonnen, vaak toegesneden op het gebruik in eigen belang. Recensie door Leo De Haes.

De tocht van de olifant - José Saramago

Dec 18

Dec 18 De tocht van de olifant - José Saramago

Op een dag gaat Saramago eten in het restaurant Der Elefant waar hij een stel houten beeldjes op een rij ziet staan. Beginnend met de Toren van Belém, een van de mooiste gebouwen in Lissabon, gevolgd door andere Europese gebouwen die een reisroute uitbelen. Men vertelt hem dat het over de tocht van een Indiase olifant gaat die in 1551 door de toenmalige koning van Portugal geschonken werd aan Maximiliaan van Oostenrijk. Recensie door Dirk Verhofstadt.

Van zonlicht naar inzicht - Geert Magiels

Dec 17

Dec 17 Van zonlicht naar inzicht - Geert Magiels

Over het leven, het werk en de ontdekkingen van Jan Ingenhousz schreef de bioloog Geert Magiels eerst een proefschrift en later een boek onder de titel Van zonlicht naar inzicht. Hoe Jan Ingenhousz het geheim van het bladgroen ontdekte. Ingenhousz was een polyglot die les volgde in Leiden, Parijs en Edinburgh, de Schotse hoofdstad die in de 18de eeuw het centrum van de Schotse Verlichting was. Zijn eerste aandacht ging naar de bestrijding van de pokken een levensbedreigende virusziekte die de mensheid eeuwenlang heeft geteisterd

Mogelijkheden scheppen - Martha Nussbaum

Dec 16

Dec 16 Mogelijkheden scheppen - Martha Nussbaum

De rijkdom van een land wordt doorgaans berekend op basis van het bruto binnenlands product per hoofd van de bevolking. Dit is een gangbare maatstaf maar totaal onvolkomen. Het BBP is immers maar een gemiddelde en zegt niets over de levensstandaard van de armere inwoners van een land. Dit is het uitgangspunt van de Amerikaanse filosofe Martha Nussbaum die in haar boek Mogelijkheden scheppen duidelijk maakt dat er andere zaken zijn om te weten of mensen vrij en gelukkig zijn. Recensie door Dirk Verhofstadt.

Tegen de onverschilligheid - Joep Dohmen

Dec 15

Dec 15 Tegen de onverschilligheid - Joep Dohmen

Onverschilligheid was waarschijnlijk een van de ergste kwalen van de voorbije eeuw. In periodes en landen waarin het nationalisme, communisme, fascisme en religieus fanatisme toesloegen en mensen herleidde tot een ding, vormde onverschilligheid een cruciale sleutel tot barbarij. Talloze mensen werden vernederd, onderdrukt en vermoord op een ogenblik dat anderen daarvan op de hoogte waren maar die omwille van angst, zelfbehoud en onverschilligheid opzij keken en lieten begaan. Recensie door Dirk Verhofstadt.

Wat op het spel staat - Philipp Blom

Dec 14

Dec 14 Wat op het spel staat - Philipp Blom

Blom schrijft doorgaans aangenaam verhalend, concreet en suggestief, met veel zin voor anekdotiek én voor de grote groep, altijd boeiend, soms meeslepend, met weidse vergezichten vaak, rustig ook, niet moraliserend, onideologisch, maar in Wat op het spel staat ontbindt hij al zijn duivels. Hier is geen bedaagde factcheckende historicus aan het woord, maar een ziener, een roeper in de woestijn, iemand die geëmotioneerd is door zijn eigen boodschap en die er pathetisch inbeukt. Recensie door Leo De Haes.

Engineers of Jihad - Diego Gambetta & Steffen Hertog

Dec 13

Dec 13 Engineers of Jihad - Diego Gambetta & Steffen Hertog

De auteurs stellen aan de hand van data over de opleidingsachtergronden van islamistische radicalen vast dat de kans dat ingenieurs teruggevonden worden in de gegevens over bekende radicalen liefst 17 keer zo groot is dan wat men verwachtte indien ingenieurs net zo snel zouden radicaliseren als het gemiddelde van de mannelijke populatie. Ingenieurs zijn dus zwaar oververtegenwoordigd, zowel onder politiek islamistische bewegingen als onder jihadistische groeperingen. Recensie door Gert Jan Geling.